Κυριακή, 7 Σεπτεμβρίου 2014

ΑΥΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΤΟΥΑΛΕΤΑ

Η εκπαίδευση ενός παιδιού με αυτισμό στην τουαλέτα είναι μια εξολοκλήρου νέα δεξιότητα. Η διδασκαλία νέων δεξιοτήτων σε παιδιά με διαταραχές του φάσματος του αυτισμού λειτουργεί καλύτερα, όταν τα βήματα του εκπαιδευτικού έργου οργανώνονται σε απλά κομμάτια. Η διδασκαλία πρέπει επίσης να είναι συνεπής όλες τις ώρες και το παιδί να μπορεί να προβλέπει τα οφέλη και τις συνέπειες. Για να είναι επιτυχής η εκπαίδευση, το παιδί πρέπει να περάσει από ανάλογες υπενθυμίσεις (χρονομετρημένες επισκέψεις στη τουαλέτα) ώστε να αναγνωρίζει τα σημάδια μιας γεμάτης ουροδόχου κύστης και να προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες.
Οι γονείς περιμένουν το παιδί να μάθει να χρησιμοποιεί την τουαλέτα ως μέρος της διαδικασίας ανάπτυξής του. Δεν λειτουργεί κάθε παιδί με τον ίδιο τρόπο, μερικά παιδιά είναι δύσκολο να εκπαιδευτούν και μπορεί η εκπαίδευση στην τουαλέτα να γίνει πιο δύσκολη για το γονέα. Το να μάθουν να χρησιμοποιούν την τουαλέτα είναι μέρος της κοινωνικοποίησής τους. Τα παιδιά δείχνουν ενδιαφέρον για την εκπαίδευση στην τουαλέτα, όταν αντιληφθούν ότι άλλα παιδιά και ενήλικες χρησιμοποιούν την τουαλέτα. Υποθέτουν ότι η χρήση της τουαλέτας είναι μέρος του να θεωρούνται «μεγάλο αγόρι ή κορίτσι».
Τα περισσότερα παιδιά απολαμβάνουν την αναγνώριση και την ικανοποίηση που λαμβάνουν από τους ενήλικες κατά τη χρήση της τουαλέτας, καθώς και τα οφέλη που αποκομίζουν από αυτό. Ωστόσο, τα μικρά παιδιά με αυτισμό δυσκολεύονται να εφαρμόσουν την ίδια κοινωνική αλληλεπίδραση για την τουαλέτα. Επίσης, καλούνται να αλλάξουν τις γενικές τους συνήθειες και τελετουργίες και, επιπλέον, ίσως να μη γνωρίζουν ή να μην είναι ακόμη σε θέση να ελέγξουν το σώμα τους με ακρίβεια.
Πότε να ξεκινήσετε την εκπαίδευση στην τουαλέτα σε ένα αυτιστικό παιδί
Πολλά αυτιστικά παιδιά εκπαιδεύονται στην τουαλέτα αργότερα από τον μέσο όρο ηλικίας. Αρκετά εκπαιδεύονται στην ούρηση πριν εκπαιδευτούν στην αφόδευση και πολλά παιδιά χρειάζονται περισσότερο χρόνο εκπαίδευσης.
Ξεκινήστε την εκπαίδευση στην τουαλέτα όταν μπορείτε να έχετε θετικά αποτελέσματα και το παιδί είναι σε θέση να:
  • κάθεται άνετα σε ένα γιογιό ή στην τουαλέτα για μερικά λεπτά
  • παραμένει στεγνό για τουλάχιστον 60 λεπτά
  • γνωρίζει ότι είναι υγρό ή βρώμικο
  • δείχνει ενδιαφέρον για τους άλλους ανθρώπους που πηγαίνουν στην τουαλέτα
  • δείχνει κατανόηση αιτίας και αιτιατού
  • είναι πρόθυμο να συνεργαστεί
Χρήσιμες επισημάνσεις 
  • Ένα παιδί με αυτισμό μπορεί να μην είναι σε θέση να επικοινωνήσει την ανάγκη του να πάει στην τουαλέτα, ως εκ τούτου τα σημάδια του σώματος του παιδιού, συνήθειες και οπτικές ενδείξεις είναι πιθανό να βοηθήσουν σημαντικά.
  • Το παιδί με αυτισμό μπορεί να μάθει να χρησιμοποιεί την τουαλέτα στο σπίτι και να μην είναι σε θέση να προσαρμοστεί σε μια νέα κατάσταση εύκολα.
  • Ένα παιδί με αυτισμό ίσως να έχει αισθητηριακές δυσκολίες, όπως δυσφορία από το σκληρό κάθισμα της τουαλέτας, να φοβάται από το πιτσίλισμα του νερού ή να θέλει να παίξει με ή να παρακολουθήσει την περιστροφική κίνηση του νερού της τουαλέτας.
  • Η εκπαίδευση στην τουαλέτα σε δημόσια λουτρά μπορεί μερικές φορές να προκαλέσει στα παιδιά με αυτισμό φόβο για τους στεγνωτήρες χεριών, προβλήματα με τις πόρτες, ενόχληση από τον θόρυβο που κάνει το καζανάκι της τουαλέτας ή μια σειρά άλλων προκλήσεων.
  • Η εκπαίδευση στην τουαλέτα όσον αφορά την αφόδευση συνήθως είναι πιο δύσκολη και γίνεται λιγότερο συχνά. Μερικά παιδιά κάθονται από μόνα τους σε θέση οκλαδόν, ορισμένα επιμένουν να φορέσουν πάνα για να αφοδεύσουν, ορισμένα φοβούνται ότι θα πονέσουν, μερικά λερώνονται με περιττώματα και άλλα θέλουν τόσο πολύ να είναι καθαρά, που αντιδρούν στην ιδέα να λερωθούν.
  • Κατά την εκπαίδευση στην τουαλέτα πρέπει να αποκλειστεί η πιθανότητα εμφάνισης ιατρικών προβλημάτων και ληφθούν υπόψη οι φόβοι που μπορεί να έχουν αναπτυχθεί λόγω του πόνου από δυσκοιλιότητα ή λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος κατά το παρελθόν.
  • Πριν ξεκινήσει η εκπαίδευση, βεβαιωθείτε ότι το παιδί δεν έχει κάποιο ιατρικό πρόβλημα που θα μπορούσε να επηρεάσει την επιτυχή έκβαση της εκπαίδευση στην τουαλέτα. Αυτό μπορεί να ρυθμιστεί από τον οικογενειακό ιατρό μετά από μια τυπική σωματική εξέταση. Επικοινωνήστε με τον γιατρό , αν παρατηρήσετε οποιαδήποτε ασυνήθιστα σημάδια, όπως υπερβολική ή πολύ λίγη ούρηση, επώδυνη ούρηση, συχνή ούρηση ή αν το παιδί παρουσιάζει ακράτεια ούρων. Το ίδιο ισχύει και για τις ανησυχίες σας για τα κόπρανα. Τα παιδιά με αυτισμό έχουν υψηλότερο από το αναμενόμενο ποσοστό γαστρεντερικών παθήσεων (δυσκοιλιότητα ή διάρροια ή και τα δύο) και απαιτούν επιπρόσθετη προσοχή σε μια τέτοια περίπτωση.
Στρατηγικές Επιτυχίας στην Εκπαίδευση Χρήσης της Τουαλέτας
  • Πριν από την έναρξη της εκπαίδευσης στη χρήση της τουαλέτας τηρήστε ένα αρχείο για λίγες ημέρες, καταγράφοντας κάθε 20 - 30 λεπτά αν το παιδί είναι στεγνό, βρεγμένο ή βρώμικο. Μερικές πάνες έχουν μια λωρίδα που αλλάζει χρώμα για να σας διευκολύνουν σε αυτό. Χαρτογραφήστε τα αποτελέσματα κατά διαστήματα, ίσως μία φορά τη ημέρα κάθε εβδομάδα μετά την έναρξη της εκπαίδευσης, ώστε να παρακολουθείτε την πρόοδο, τα προβλήματα και τις τάσεις.
  • Όταν ξεκινάτε την εκπαίδευση στην τουαλέτα, προετοιμάστε το περιβάλλον με τον απαιτούμενο εξοπλισμό και απομακρύνετε επιπλέον περισπασμούς.
  • Σχεδιάστε ένα πρόγραμμα για την τουαλέτα που θα αντιστοιχεί στα αποτελέσματα που έχετε πάρει. Αν το παιδί μένει συνήθως στεγνό για μια ώρα, αναμένετε να πάει στο μπάνιο περίπου 10 λεπτά πριν. Προσπαθήστε να προσαρμόσετε το πρόγραμμα στους φυσικούς κύκλους της ημέρας.
  • Προγραμματίστε μια κλασική εκπαίδευση χρήσης της τουαλέτας, την οποία θα ακολουθεί το παιδί σας και κάντε ένα γράφημα αυτής της επαναλαμβανόμενης δραστηριότητας, έτσι ώστε το παιδί σας και καθένας που το βοηθά να μπορεί να το ακολουθήσει. Αλλάξτε το επίπεδο υπόδειξης μειώνοντας τα παραδείγματα καθώς το παιδί γίνεται ικανό στη χρήση της τουαλέτας.
  • Κρατήστε θετική στάση, επαινέστε τις προσπάθειες, επιβραβεύστε το στεγνό και καθαρό παιδί, αξιοποιήστε την ενθάρρυνση και δώστε χρόνο στο παιδί σας.
  • Όταν το παιδί σας έχει κάποια επιτυχία όσον αφορά την κατανόηση στη χρήση τουαλέτας, βοηθήσει το να μάθει να το αναφέρει όταν πρόκειται να πάει στην τουαλέτα με ένα νεύμα, μια λέξη ή μια εικόνα ή με συνδυασμό αυτών. Τα παιδιά σήμερα χρησιμοποιούν συχνά γιο-γιο για τις φυσικές τους ανάγκες, αλλά μια εικόνα ή ένα χαρακτηριστικό στοιχείο της τουαλέτας μπορεί να είναι ιδιαίτερα υποβοηθητικά. Οι οπτικές ενδείξεις ως μέρος του καθημερινού σας προγράμματος βοηθούν το παιδί σας να πει πότε θέλει να πάει στην τουαλέτα.
Οπτικές και Λεκτικές Προτροπές στην Εκπαίδευση Χρήσης της Τουαλέτας
Δώστε μία οπτική και λεκτική προτροπή - όπως μία ακουστική ένδειξη, εφοδιάζοντας το παιδί με έναν βομβητή ή κουδούνι. Αποφασίστε ποιο λεκτικό σύνθημα θα χρησιμοποιεί για να πάει τουαλέτα για ούρηση, για αφόδευση ή απλά για να πάει στο μπάνιο. Εάν χρησιμοποιείτε σημάδια, αντιστοιχίστε τα με τις λεκτικές προτροπές.
  • Μπείτε στο μπάνιο με την προτροπή που απαιτείται (λεκτική, με ελαφρύ άγγιγμα, κρατώντας το χέρι του παιδιού ή με μεγαλύτερη σωματική βοήθεια).
  • Κατεβάστε το παντελόνι μέχρι τους αστραγάλους με προτροπή
  • Καθίστε κάτω με προτροπή
  • Αφήστε το να ουρήσει ή να αφοδεύσει με προτροπή
  • Πάρτε χαρτί υγείας και σκουπίστε με προτροπή
  • Σταθείτε όρθιοι με προτροπή
  • Σκουπίστε, αν χρειαστεί, και ρίξτε το χαρτί υγείας στην τουαλέτα με προτροπή
  • Σηκώστε το παντελόνι με προτροπή
  • Τραβήξτε το καζανάκι με προτροπή
  • Ανοίξτε τη βρύση και πλύνετε τα χέρια σας με προτροπή
  • Οπτικά βοηθήματα στην εκπαίδευση χρήσης της τουαλέτας
Για πολλά παιδιά, το να έχουν μια εικόνα της τουαλέτας ή ένα γιογιό ως σημάδι, τα βοηθά. Μπορείτε επίσης να φτιάξετε ένα γράφημα με τη σειρά των κύριων δραστηριοτήτων της ημέρας προσθέτοντας τις εικόνες της τουαλέτας πριν ή μετά από αυτές. Έτσι, τα παιδιά θα μάθουν να πηγαίνουν μόνα τους στην τουαλέτα. Οι εικόνες μπορεί να είναι πλαστικοποιημένες και τοποθετημένες σε σκρατς ή μέσα σε πλαστικά περιβλήματα, ώστε να μπορείτε εσείς ή το παιδί σας να αλλάξει τη σειρά. Εκπαιδεύστε το παιδί σας, χρησιμοποιήστε βιβλία και ακολουθίες εικόνων για να πάει στην τουαλέτα. Οι οπτικές απεικονίσεις το βοηθούν να γνωρίζει τι να κάνει, να θυμάται τι να κάνει και να μαθαίνει την ακολουθία.
Χρήση μίμησης στην εκπαίδευση για την τουαλέτα
Η μίμηση είναι ένα είδος οπτικού βοηθήματος. Πολλά παιδιά με αυτισμό εμφανίζουν καθυστέρηση στις ικανότητές τους για μίμηση, ωστόσο αρκετά παρακολουθούν προσεκτικά το τι συμβαίνει γύρω τους, ακόμη και αν δεν πρόκειται να τα μιμηθούν άμεσα. Παρακολουθώντας στενά κάποιον κοντά στο μέγεθός τους μπορεί να μην είναι χρήσιμο για να χρησιμοποιήσουν το γιογιό τους, αλλά είναι χρήσιμο να δουν ότι το να πηγαίνεις στην τουαλέτα, είναι κάτι που κάνουν όλοι. Μερικά παιδιά μπορεί να ωφεληθούν από τη χρήση μιας κούκλας για να κάνουν αυτά τα βήματα.
Διδάξτε την ιδιωτικότητα και τη σεμνότητα στην εκπαίδευση τουαλέτας
Τα περισσότερα μικρά παιδιά γδύνονται οπουδήποτε και δεν τα νοιάζει ποιος τα βλέπει όταν πηγαίνουν τουαλέτα. Ωστόσο, καθώς πλησιάζουν την ηλικία των τεσσάρων ετών, συχνά αρχίζουν να θέλουν περισσότερη προστασία της ιδιωτικής τους ζωής. Οι ανάγκες των παιδιών πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και τα παιδιά πρέπει να διδάσκονται αυτό που η κοινωνία αναμένει. Φροντίστε να διδάξετε το παιδί σας να ξεκουμπώνει και να κουμπώνει μόνο του το παντελόνι στο μπάνιο, καθώς και να το ανεβάζει και να το στερεώνει πριν εγκαταλείψει την τουαλέτα. Όταν το παιδί σας έχει εκπαιδευτεί στην τουαλέτα διδάξτε του να κλείνει την πόρτα. Επίσης, ίσως να πρέπει να διδάξετε το παιδί σας πότε και πού πρέπει να ντύνεται ή να καλύπτεται για να μην είναι γυμνό. Μάθετέ τους να ζητούν βοήθεια στο μπάνιο.
Κατά τη διδασκαλία της εκπαίδευσης χρήσης της τουαλέτας χρησιμοποιήστε λέξεις που είναι κατάλληλες
Ορισμένα αυτιστικά παιδιά κολλάνε με τις λέξεις που άκουγαν όταν ήταν πολύ μικρά και δεν τις αλλάζουν με πιο κατάλληλες λέξεις καθώς μεγαλώνουν. Ωστόσο, αν έχετε επίγνωση της ανάγκης τους να ζουν την ηλικία τους, αντιλαμβάνεστε ότι χρειάζεται να χρησιμοποιείτε τις λέξεις που χρησιμοποιούν όλα τα άλλα παιδιά της ίδιας ηλικίας.

Προβλήματα στην Εκπαίδευση Χρήσης της Τουαλέτας
Αρνείται να καθίσει ή δεν κάθεται και χαλαρώνει για αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα
Ενθαρρύνετε το παιδί σας να καθίσει με τα ρούχα του. Βεβαιωθείτε ότι το κάθισμα του γιογιό ή της τουαλέτας είναι άνετο για το παιδί σας, ίσως θα πρέπει να είναι πιο μαλακό, ίσως θα πρέπει να είναι επενδυμένο με μια πάνα ή ίσως τα πόδια του παιδιού σας θα πρέπει να είναι πιο σταθερά. Μερικά παιδιά μπορεί να χρειαστεί να έχουν μικρότερο άνοιγμα στην τουαλέτα και ο πειραματισμός με διάφορα μεγέθη θέσεων ή ακόμη και η κάλυψη της τουαλέτας με μια πετσέτα ή χαρτόνι μπορεί να βοηθήσει. Δώστε στο παιδί σας έναν λόγο για να καθίσει, όπως για παράδειγμα ένα ειδικό βραβείο που θα πάρει ενώ κάθεται. Χρησιμοποιήστε τη μίμηση καθισμένοι μαζί του ή τοποθετήστε δίπλα του καθισμένη μια κούκλα ή το αγαπημένο του φουσκωτό ζωάκι. Δώστε στο παιδί μια οπτική ή ακουστική ένδειξη για το πόσο χρόνο θα καθίσει με ένα οπτικό χρονόμετρο ή με τη διάρκεια ενός τραγουδιού. Βοηθήστε το παιδί σας να χαλαρώσει, ενώ κάθεται παρέχοντας στήριξη στα πόδια και στο σώμα του, όταν χρειάζεται ή τρίβοντας τα πόδια του παιδιού σας. Μερικές φορές τα παιδιά έχουν τόση ένταση ώστε να μην μπορούν να χαλαρώσουν και να πάνε τουαλέτα.
Φόβος για το καζανάκι ή υπερβολική ανησυχία για το καζανάκι
Ενθαρρύνετε το παιδί σας να παίξει με το νερό που στροβιλίζεται σε άλλες θέσεις και όχι στο μπάνιο, την κατάλληλη χρονική στιγμή. Πάντα να αφήνετε το παιδί σας να γνωρίζει πότε θα τραβήξετε το καζανάκι της τουαλέτας ενώ αυτό βρίσκεται στο μπάνιο. Σταδιακά, φέρτε το παιδί σας πιο κοντά στην τουαλέτα, παρέχοντάς του μια θέση για να σταθεί, ενώ τραβάτε το καζανάκι. Όταν το παιδί είναι έτοιμο, επιτρέψτε του να τραβήξει το καζανάκι και είτε να απομακρυνθεί, είτε να μείνει και να το παρακολουθήσει. Καθιερώστε έναν κανόνα, ότι τραβώντας μια φορά το καζανάκι μετά όλα τελειώνουν.
Παιχνίδι με τη ροή του νερού ή το χαρτί τουαλέτας
Πάρτε το χαρτί τουαλέτας από το ρολό και κρατήστε το ψηλά, μέχρι το παιδί σας να μπορεί να τελειοποιήσει τη χρήση του. Βάλτε ασφάλειες στην τουαλέτα, μέχρι το παιδί σας να καταλάβει ότι οι τουαλέτες δεν είναι μέρη για να παίζουν. Τοποθετήστε μερικά παιχνίδια νερού σε κατάλληλες θέσεις ή αφήστε το να παρακολουθήσει το νερό που στροβιλίζεται σε μπουκάλια. Χρησιμοποιήστε χαρτομάντιλα που είναι κομμένα και διπλωμένα σε κουτί ή κόψτε και διπλώστε χαρτί τουαλέτας για το παιδί.
Αρνείται να καθαριστεί ή δεν θέλει να είναι βρώμικο
Μερικές φορές το λέρωμα με κόπρανα ξεκινά από το παιδί κατά την προσπάθειά του να καθαριστεί. Μπορεί να προσπαθήσει να καθαρίσει και στη συνέχεια να προκαλέσει ένα χάος. Για όποιους λόγους το παιδί σας μπορεί να έχει πρόβλημα σε αυτόν τον τομέα, είναι συνετό να μείνετε όσο πιο ήρεμοι μπορείτε. Βεβαιωθείτε ότι τα μαντηλάκια είναι αρκετά μεγάλα και άνετα για το παιδί σας, συμπεριλαμβανομένων της θερμοκρασίας και της υφής. Εάν το παιδί σας παίρνει κάποια περιττώματα στο χέρι του και φέρεται παράλογα, βοηθήστε το να σκουπιστεί το συντομότερο δυνατό. Εκπαιδεύστε το παιδί ότι μπορεί να καθαρίσει τα χέρια του πλένοντάς τα με σαπούνι και νερό. Μερικές φορές τα παιδιά με αυτισμό μεγαλώνοντας γίνονται ανήσυχα όταν συμβαίνει κάτι, αντιδρώντας υπέρμετρα όταν ξεχειλίσει μια τουαλέτα ή όταν λερώσουν τα χέρια τους, για τον λόγο αυτό θέλουμε να τα διαβεβαιώσουμε έγκαιρα ότι κάτι τέτοιο μπορεί να ρυθμιστεί αρκετά εύκολα.
Φόβος για τη διάρροια ή τη δυσκοιλιότητα
Αυτό είναι ένα κοινό πρόβλημα για πολλά αυτιστικά παιδιά κάποια στιγμή στην παιδική τους ηλικία. Μπορεί να οφείλεται στη διατροφή, στο ότι δεν κάθονται για επαρκές χρονικό διάστημα, δεν είναι σε θέση να χαλαρώσουν, στο επίπεδο δραστηριότητάς τους ή σε διάφορους άλλους παράγοντες. Είναι χρήσιμο να βοηθήσετε ένα παιδί να αναγνωρίσει ότι οι γογγυσμοί και η θέση οκλαδόν το βοηθά στην αφόδευση, και αυτό είναι καλό. Πολλά παιδιά πηγαίνουν και κρύβονται σε μια γωνία για να κάνουν κακά τους και να αντισταθούν σε μια αλλαγή. Βοηθήστε τα να κινηθούν προς το μπάνιο και ίσως χρειαστεί να προσδιορίσετε πού να καθίσουν οκλαδόν με τη χρήση ενός πλαστικού τάπητα ως ενδεικτικό στοιχείο. Σταδιακά, η επιρροή της δράσης του γιογιό ή της τουαλέτας κάνει το παιδί να συνδέσει τις κινήσεις του εντέρου ως σήματα. Ένα παιδί μπορεί να χρειαστεί να φορέσει πάνα ακόμη και όταν κάθεται για λίγο, έτσι δοκιμάστε ένα καπάκι τουαλέτας που να μην εμποδίζει την πάνα. Εάν ένα παιδί εμφανίσει δυσκοιλιότητα σε τακτική βάση, οι κινήσεις του εντέρου μπορεί να είναι δυσάρεστες και πρέπει να ζητήσετε συμβουλές από τον γιατρό.
Δυσκολία να σταθεί κατά την ούρηση
Όταν ο γιος σας κάθεται να ουρήσει και έχει εκπαιδευτεί πλήρως στην τουαλέτα ή όταν αυτός δείχνει ενδιαφέρον να σταθεί σε όρθια θέση, μπορεί να χρειαστεί βοήθεια. Μία οπτική απεικόνιση που δείχνει πώς τα αγόρια χρησιμοποιούν το μπάνιο μπορεί να φανεί χρήσιμη. Για παράδειγμα, εικόνες ενός αγοριού που σηκώνει το καπάκι της τουαλέτας, στέκεται κατά την ούρηση και στοχεύει στην τουαλέτα. Μερικές φορές τα αγόρια δεν θέλουν να αγγίζουν το πέος τους, επειδή κάποια φορά μπορεί να τους έχουν πει να μην το κάνουν. Ίσως να χρειαστεί ένας άνδρας στην οικογένεια για να του δείξει πώς να σημαδεύει και να στοχεύει. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ένας στόχος, όπως ένα επιπλέον κομμάτι χαρτί ή χρωματισμένο νερό τουαλέτας.
Παλινδρόμηση στην τουαλέτα
Μερικές φορές κάποιο από τα παιδιά που είναι πλήρως εκπαιδευμένα στην τουαλέτα, θα αρχίσει να έχει πολλά ατυχήματα. Αξιολογήστε τις αλλαγές που έχουν συμβεί και το ποιες πληροφορίες ή πρόσθετη υποστήριξη μπορούν να βοηθήσουν το παιδί σας να αισθανθεί άνετα και πάλι. Μερικοί λόγοι παλινδρόμησης που μπορεί να υπεισέλθουν είναι μετά από μια ασθένεια, αν το παιδί χάσει τον έναν γονέα, μετά την έναρξη της σχολικής χρονιάς, μετά από ένα μωρό που έχει γεννηθεί ή όταν πηγαίνοντας στην τουαλέτα νιώσει πόνο. Το παιδί σας μπορεί να βρεθεί σε μια κατάσταση στην οποία δεν έχει τις ικανότητες να πει σε κάποιον ότι χρειάζεται να πάει στην τουαλέτα. Επιστρέψτε σε όλα τα αρχικά υποστηρικτικά μέσα που είχαν επιτυχία και επαναφέρετέ τα στη ζωή του παιδιού σας, ενώ παράλληλα καθησυχάστε το ότι μπορεί και θα πετύχει.
Συνέπεια στην Εκπαίδευση Τουαλέτας
Οργανώστε την ακολουθία πράξεων και διαμορφώστε ένα πρόγραμμα που τηρείται με συνέπεια, μέχρι το παιδί σας να αντιληφθεί ότι όλα αυτά σχετίζονται με τις λειτουργίες του σώματός του. Κρατήστε τις προσδοκίες σας ρεαλιστικές και ενισχύστε το παιδί σας, τόσο για την προσπάθεια όσο και για την επιτυχία, καθησυχάζοντάς το πάντα ότι θα πετύχει και ότι υπάρχει αρκετός χρόνος για να προσπαθήσει και να είναι υπομονετικό.
Διαβάστε περισσότερα...

Πέμπτη, 4 Σεπτεμβρίου 2014

Είναι τυχαίο άραγε που καταργήσαμε το γράμμα «Ν» στο τέλος των λέξεων και τα σχολικά μας βιβλία γράφουν το «εμβαδό» (!), αντί το εμβαδόν;

Του Σπύρου Μάρκου, διευθυντή 3ου Δημοτικού Σχολείου Λαρίσης
Κάτι ήξεραν οι Αρχαίοι ημών πρόγονοι, όταν δημιουργούσαν τα μακρά και τα βραχέα και τους διφθόγγους κλπ
Σοφία και γνώση την οποία προσπάθησαν να διαγράψουν…
ΠΑΕΙ Ο ΚΥΠΡΙΟΣ ΣΤΑ ΕΒΕΡΕΣΤ ΚΑΙ ΖΗΤΑ ΕΝΑ ΣΑΝΤΟΥΙΤΣ
ΜΕ ΤΥΡΙΝ ΚΑΙ ΝΤΟΜΑΤΑΝ ΚΑΙ ΠΙΠΕΡΙΑΝ ΚΑΙ ΚΡΕΜΜΥΔΙΝ.
Ο ΕΛΛΑΔΙΤΗΣ ΤΟΥ ΛΕΕΙ ΑΣΤΕΙΕΥΟΜΕΝΟΣ:
¨ ΕΣΕΙΣ ΟΙ ΚΥΠΡΙΟΙ, ΟΤΙ ΝΑ ΠΕΙΤΕ ΟΛΟ ΤΟ “Ν” ΠΡΟΣΘΕΤΕΤΕ ΣΤΟ ΤΕΛΟΣ…
ΘΕΛΕΙΣ ΚΑΤΙ ΑΛΛΟ ΜΕΣΑ “;
ΟΠΟΤΕ, ΣΟΚΑΡΙΣΜΕΝΟΣ Ο ΚΥΠΡΙΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΛΕΕΙ ΔΙΣΤΑΚΤΙΚΑ:
” ΒΑΛΕ ΚΑΙ ΛΙΓΟ ΖΑΜΠΟ ΚΑΙ ΜΠΕΙΚΟ. ..”
Κάθε γράμμα του Ελληνικού Αλφαβήτου εκπέμπει ήχο και εικόνα.
Κάθε λέξη τέθηκε από τους «Ονοματοθέτες», με ακρίβεια και όχι τυχαία
και έχει άμεση σχέση Αιτίας και Αιτιατού, μεταξύ Σημαίνοντος και Σημαινομένου.
* Το “Ν” συντονίζει τον εγκέφαλο.*
*Σχετικά πρόσφατα (1996) στο Ιατρικό Περιοδικό MEDIZIN-JOURNAL
στην Γερμανία, δημοσιεύτηκε μία επιστημονική εργασία, σύμφωνα με την οποίαν:
«Η εκφορά του γράμματος «Ν» μεταφέρει οξυγόνο στον εγκέφαλο
και ότι δεν ήταν τυχαίο το γεγονός της τοποθέτησης του «Ν»
στο μέσον ακριβώς του Αλφαβήτου – στο πρώτο Ελληνικό Αλφάβητο με τα 27 γράμματα».
Επίσης, στο Χάρβαρντ, από ιατρικές έρευνες διαπιστώθηκε.
ότι η απαγγελία των Ομηρικών Επών στο πρωτότυπο, εκτός των άλλων,
κάνει καλό στην καρδιά, ως αναπνευστική άσκηση.*
Και δικαιούμαι να ερωτήσω: Γιατί εμείς γίναμε διώκτες του «Ν»;
Ως μάχιμος εκπαιδευτικός και συγγραφέας του συγγράμματος: ΔΥΣΛΕΞΙΑ,
Αθήνα 1994, Εκδόσεις ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ, 6η Έκδοση,
νομιμοποιούμαι να ρωτήσω, αλλά και να προτείνω στο τέλος:
Η Ελληνική Γλώσσα έχει πάρει πλέον μία μορφή τέτοια που δεν έχει ανάγκη από άλλες ακρότητες.
Όμως αναρωτιέμαι:
Είναι τυχαίο άραγε που καταργήσαμε το γράμμα «Ν»
στο τέλος των λέξεων και τα σχολικά μας βιβλία γράφουν το «εμβαδό» (!),
αντί το εμβαδόν!
Στα σχολικά βοηθήματα όμως διαβάζομε « το εμβαδόΝ »,
δηλ. εκεί διατηρείται το Ν, ενώ το επίσημο Κράτος στα βιβλία
(ΥΠΕΠΘ, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο) το έχουν καταργήσει !!
Για ποιον λόγο αυτή η ακρότητα;
Για ποιον λόγο επίσημα διδάσκομε στα σχολεία μας κανόνες που κατασκευάστηκαν αυθαίρετα,
π.χ. χθες συνάντησα το Δήμαρχο (το φίλο, το Σύμβουλο κλπ.).
Το γράμμα Ν είναι οργανικό και όταν το κόβομε πονάει.
Είναι σαν να κόβομε το δακτυλάκι μας…
Εάν κάποιος αντιτείνει ότι αυτό είναι μία ασήμαντη λεπτομέρεια,
θα πρέπει να του πούμε ότι «η λεπτομέρεια κρατάει τον Παρθενώνα»!
Να θυμίσω όμως εδώ και το ωραίο, ειρωνικό κείμενο του Οδ. Ελύτη:
«ΓΙΑ ΜΙΑΝ ΟΠΤΙΚΗ ΤΟΥ ΗΧΟΥ», όπου καταλήγει,
“Κανένας Ηρώδης δεν θα τολμούσε να διατάξει τέτοια γενοκτονία,
όπως αυτή του τελικού -Ν-, εκτός κι αν του’ λειπε η οπτική του ήχου».
Ο Γ. Ρίτσος έγραψε επίσης:
«Και οι λέξεις φλέβες είναι. Μέσα τους αίμα κυλάει».
Δυστυχώς, όμως, διαπιστώνομε σήμερα, ότι μετά το Νι,
έρχεται και η σειρά του τελικού Σίγμα (ς).
Κάποιοι δημοσιογράφοι στα κανάλια λένε κιόλας:
«η μέθοδο», η «οδό», «η πλήρη! ένταξη» (!)…
Καλλιεργούν έτσι αυθαίρετα ένα αρνητικό γλωσσικό πρότυπο στους νέους μας
με την τεράστια δύναμη των ΜΜΕ και το σχολείο ανήμπορο να αντιδράσει,
αλλά και την κοινωνία παθητικά να δέχεται ως περίπου μοιραία την εξέλιξη αυτή.
Μετά από όλα αυτά διατυπώνω την εξής άποψη και καταθέτω στο Συνέδριό σας
την δική μου «Θεωρία» για το εν λόγω ζήτημα:
Διεθνώς μελετάται η μοναδική μουσικότητα της Ελληνικής Γλώσσας
και ο αντίκτυπός της στην πνευματική διαύγεια του ανθρώπου.
*Το γράμμα «Ν» διεγείρει τον εγκέφαλο θετικά
και ενεργοποιεί τον άνθρωπο να σκέφτεται σωστά.*
*Το τελικό Σίγμα ηρεμεί τον άνθρωπο.
Αυτό το δέχεται και η σύγχρονη Ψυχιατρική.*
Οι Αρχαίοι Έλληνες τα γνώριζαν όλα αυτά και δεν είναι τυχαίο το γεγονός
ότι μόνον εμείς, οι Έλληνες, λέμε: «Τα είπα με το Νι και με το Σίγμα» και
δεν λέμε με άλλα γράμματα (παρ΄ όλο που έχομε στις καταλήξεις των λέξεων
και άλλα γράμματα), διότι το Νι ενεργοποιεί το μυαλό μας να σκεφθούμε
σωστά και το Σίγμα ηρεμεί την ψυχή μας, αφού μιλήσουμε δημόσια ή ιδιωτικά.
Η σύγχρονη Ψυχογλωσσολογία δέχεται ότι η Γλώσσα και η Σκέψη γεννιούνται
ταυτόχρονα και εξελίσσονται παράλληλα και συνιστούν ανά πάσα στιγμή μία
αξεχώριστη ενότητα.
*Η Γλώσσα ενσαρκώνει την Σκέψη και η Σκέψη μετουσιώνεται σε Γλώσσα.*
Είναι ένα νόμισμα με τις δύο όψεις του. Δεν μπορεί να υπάρχει η μία
πλευρά, χωρίς την άλλη. Δεν μπορούσε να υπάρξει Ελληνική Σκέψη χωρίς την
Ελληνική Γλώσσα. Είναι γεγονός ότι η ποιότητα και ποσότητα «καταγραφών»
στην Σκέψη προσδιορίζει και το νοητικό επίπεδο κάθε λαού. Επομένως και
το νοητικό επίπεδο καθορίζει και την ικανότητα της δημιουργίας Πολιτισμού.
* Το Ελληνικόν Αλφάβητον, στην πορεία των χιλιάδων ετών του ήταν αρχικά:
Ιδεογραφικό, στη συνέχεια επινοήθηκε το Εικονογραφικό, έπειτα φθάσαμε
στο Γραμμογραφικό, κατόπιν στο Συλλαβογραφικό (Γραμμική Α και Β) και
τέλος καθιερώθηκε το ισχύον σήμερα Φθογγογραφικό, που είναι αξεπέραστο
και στο οποίο οφείλεται η δημιουργία της Ελληνικής Γλώσσας και του
Ελληνικού Οικουμενικού Πολιτισμού.*
Έχουμε χρέος να διαφυλάξουμε, ως κόρην οφθαλμού, την Ελληνική Γλώσσα και
να αντισταθούμε στην κακοποίησή της.


Το διαβάσαμε από το: Είναι τυχαίο άραγε που καταργήσαμε το γράμμα «Ν» στο τέλος των λέξεων και τα σχολικά μας βιβλία γράφουν το «εμβαδό» (!), αντί το εμβαδόν; http://thesecretrealtruth.blogspot.com/2014/08/blog-post_2709.html#ixzz3CKjwcoi4

http://www.enlogw.gr/blog/?p=318
ΠΗΓΗ
Διαβάστε περισσότερα...

Σάββατο, 10 Μαΐου 2014

Τι είναι η Δυσπραξία;

Η Δυσπραξία κατά κύριο λόγο, επηρεάζει την περιοχή του εγκεφάλου που σχετίζεται με τη γλώσσα και οδηγεί στο να υπάρχουν διαφορές στη διαχείριση των πληροφοριών. Αυτό επηρεάζει τις δεξιότητες που είναι απαραίτητες για την εκμάθηση της ανάγνωσης, της γραφής, του συλλαβισμού, των αριθμητικών υπολογισμών και των οργανωτικών δεξιοτήτων.


Η Δυσπραξία μπορεί να επηρεάσει αναπόφευκτα όλες τις σπουδές σας σε κάποιο βαθμό, αλλά οι δεξιότητες που βρίσκονται παρακάτω, θεωρούνται ως οι πιο πιθανές για να δημιουργήσουν ορισμένες προκλήσεις για εσάς.
  • Αλφαβητισμός 
  • Μαθηματικές γνώσεις

Ο καθένας που παρουσιάζει Δυσπραξία είναι ένα μοναδικό άτομο. Να θυμάστε ότι οι δυσκολίες που έχετε δεν είναι αναγκαστικά ίδιες με αυτές που μπορεί να έχει κάποιος άλλος, και οι στρατηγικές που χρησιμοποιεί κάποιος μπορεί να μην ταιριάζουν σε εσάς. Αν έχετε Δυσπραξία σημαίνει ότι είναι πιθανό να έχετε κάποιες δυσκολίες με τις παρακάτω δεξιότητες που απαιτούνται για την ανάγνωση, τη γραφή και την ορθογραφία.

Αν έχετε Δυσπραξία και προβλήματα με την ανάγνωση, οι δυσκολίες μπορεί να περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:
  • Οπτικό στρες (τα μάτια σας μπορεί να κουράζονται μετά από μια σύντομη ανάγνωση) 
  • Κουραστική ανάγνωση (έχετε δυσκολία με την ανάγνωση για πάνω από μερικά λεπτά) 
  • Αργή ταχύτητα ανάγνωσης 
  • Δυσκολία στην κατανόηση και στην σύνοψη όσων έχετε διαβάσει 
  • Δυσκολία στη διαλογή και στην επιλογή των υλικών για τη μελέτη 
  • Έλλειψη κατανόησης όσων έχουν διαβαστεί 
  • Δυσκολία στην εξαγωγή των συμπερασμάτων από όσα έχουν διαβαστεί 
  • Παρερμήνευση (λανθασμένη απάντηση σε θέματα για τις εξετάσεις ή για έναν διαγωνισμό
Αν έχετε Δυσπραξία και προβλήματα με τη γραφή, οι δυσκολίες μπορεί να περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:
  • Δυσκολία στο να γράφετε καθαρά και γρήγορα πράγμα που επηρεάζει την ικανότητά σας να γράψετε τις ιδέες σας στο χαρτί 
  • Δυσκολία στην εύρεση της κατάλληλης γραπτής έκφρασης 
  • Προβλήματα με τη σωστή αλληλουχία των ιδεών σας 
  • Δυσκολία στη συσχέτιση θεωρίας και πράξης 
  • Κακή γραπτή έκφραση ή κακή σύνταξη προτάσεων 
  • Δυσκολία στην κατανόηση συμβόλων στη γραφή, όπως τα σημεία στίξης 
  • Προβλήματα με τις διορθώσεις των εργασιών σας 
Διαβάστε περισσότερα...

Πέμπτη, 1 Μαΐου 2014

ΜΕΤΡΑ ΩΣ ΤΟ ΔΕΚΑ ! ΕΠΙΠΟΛΑΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΔΙΑΣΠΑΣΗ ΠΡΟΣΟΧΗΣ


Ο Κ ,που έχει Δυσλεξία, τις περισσότερες φορές όταν είναι μπροστά σε μια άσκηση πριν ακόμα την διαβάσει λέει: "Ωραία εγώ δεν ξέρω τι να κάνω, είναι δύσκολη"!


Η Λ ένα κορίτσι της Α' Δημοτικού με μαθησιακές δυσκολίες πολλές φορές λέει: "Βαριέμαι, δεν θα μπορέσω να την κάνω"!

Η οδηγία "Μέτρα ως το δέκα"! αναφέρεται σε μια απλή στρατηγική που μπορεί να βοηθήσει παιδιά με παρορμητική συμπεριφορά, άρνηση και συναισθήματα ηττοπάθειας να αντιμετωπίσουν την "επιπόλαιη" άμεση αντίδραση που είναι συνήθως: "Δεν ξέρω τι να κάνω, δεν μπορώ, δεν θέλω"!

Οδηγία: Όταν δίνουμε στο παιδί μια άσκηση, ένα παιχνίδι ή οτιδήποτε χρειάζεται την προσοχή του για κάποιο χρόνο και το παιδί είναι ανήσυχο, “απρόσεκτο”, ηττοπαθές ή δίνει παρορμητικά την απάντηση πριν ακόμα διαβάσει την ερώτηση και ακούσει τις οδηγίες μπορούμε να του ζητήσουμε πριν απαντήσει να δώσει ένα περιθώριο 10 – 15 δευτερολέπτων προσοχής. Αυτό μπορεί να συμβεί όταν θα καταφέρει να μετρήσει “ως το δέκα” και μετά να απαντήσει.


Η διαδικασία γίνεται προοδευτικά.
•Αρχικά μπορείτε όταν το παιδί εμφανίσει την παραπάνω συμπεριφορά να μετράτε εσείς “ως το δέκα” προτρέποντας το να προσπαθήσει τουλάχιστον μέχρι να τελειώσετε.

•Έπειτα μπορείτε να έχετε μια κλεψύδρα την οποία θα χρησιμοποιείτε πάλι για τον ίδιο λόγο μόνο που αυτή τη φορά θα βλέπει τον χρόνο.

•Το επόμενο στάδιο θα είναι να μπορέσει να μετράει το ίδιο "ως το δέκα" στην αρχή φωναχτά και έπειτα "απο μέσα του".
Σκοπός είναι να γίνει κατανοητό απο το παιδί ότι πάντα χρειάζεται να δει πιο προσεκτικά αυτό που του ζητείται πριν απαντήσει ή αποφασίσει ότι "δεν μπορεί".

Ένα παράδειγμα: Ο Φ είναι ένας μαθητής της Δ' Δημοτικού με διάγνωση Δυσλεξίας, διάσπασης προσοχής, προβλήματα μνήμης ενώ εμφανίζει και σχετική κινητική ανησυχία. Η φράση "Δεν μπορώ, δεν το βρίσκω" και η τακτική να απαντάει πριν ακόμα διαβάσει την άσκηση ή ακούσει τις οδηγίες ήταν πολύ συνηθισμένες. Όταν ξεκινήσαμε εξατομικευμένη παρέμβαση οι μαρτυρίες της οικογένειας και του σχολείου ήταν ότι είναι ένα παιδί επιπόλαιο και ανασφαλές.
Σε μια συνεδρία μας παίζοντας ένα παιχνίδι λεξιλογίου όπου έπρεπε να συνταιριάξει και να ονοματίσει κάποιες κάρτες μεταξύ τους στη τελευταία κάρτα "κόλλησε". Δεν την έβλεπε. Ήταν εκεί μπροστά του αλλά επειδή τις προηγούμενες τις έβρισκε πάρα πολύ γρήγορα η οποιαδήποτε ελάχιστη καθυστέρηση τον έκανε να πει για άλλη μια φορά "Δεν τη βρίσκω, δεν υπάρχει"! Του ζήτησα λοιπόν να το ξαναπεί αυτό αφού πρώτα θα μετρούσα μέχρι το δέκα και αυτός θα προσπαθούσε για μια τελευταία φορά να την βρει. Του υποσχέθηκα ότι αν δεν τη βρει θα την δείξω εγώ. Όντως ο Φ το έκανε και μέχρι το πέντε την είχε βρει. Η απάντηση του ήταν "Εδώ ήταν πως δεν την έβλεπα;"!
Αυτό εφαρμόστηκε και σε άλλες περιπτώσεις και ο Φ έμαθε να σιγομουρμουρίζει απο το 1 έως το 10 όποτε χρειαζόταν το οποίο πολλές φορές (όχι όλες) ήταν αρκετό διάστημα για να προσέξει "λίγο παραπάνω". Να τονίσουμε ότι είναι μια οδηγία που δεν λύνει το πρόβλημα της αδυναμίας προσοχής αλλά συμβάλλει στο να καταφέρει το παιδί να την διαχειρίζεται.

Βασικά tips: Μπορούμε να την εφαρμόσουμε μόνο όταν είμαστε σίγουροι ότι το παιδί είναι ικανό να αντεπεξέλθει σε αυτό που του δίνουμε και ο μόνος λόγος που δεν γίνεται είναι η έλλειψη προσοχής και συγκέντρωσης. Αν δεν είμαστε σίγουροι ότι το παιδί όντως είναι ικανό να "λύσει" αυτό που του ζητείται τότε δεν θα έχει νόημα να εφαρμοστεί κάτι τέτοιο αφού το μόνο που θα επιτευχθεί είναι η επιβεβαίωση του παιδιού ότι "δεν μπορεί". Επίσης δεν δίνουμε παραπάνω απο 10-15 δευτερόλεπτα γιατί το παιδί θα μπει σε μια κατάσταση αναμονής και ανυπομονησίας και πάλι θα αποσπαστεί η προσοχή του.

Απευθύνεται: Είναι μια τακτική που μπορεί να εφαρμοστεί απο γονείς στην καθημερινότητα του παιδιού που δίνει την απάντηση "πριν σκεφτεί" ή "τα παρατάει εύκολα", απο εκπαιδευτικούς και θεραπευτές. Αποτελεί βασική οδηγία σε παιδιά με Διάσπαση προσοχής, Δυσλεξία και ειδικές μαθησιακές δυσκολίες.


Άσπα Μητρακάκη
dyslexiaathome.blogspot.com

kxghellas.gr

Διαβάστε περισσότερα...

Δευτέρα, 17 Φεβρουαρίου 2014

Αποκατάσταση των λεκτικών ήχων στην ελληνική γλώσσα

Αποκατάσταση του φθόγγου /s/

Η θέση της πλάτης της γλώσσας παρουσιάζεται με την παλάμη, όπως τα δάκτυλα του χεριού, μαζεμένα το ένα δίπλα στο άλλο, ελαφρά γυρίζουν κάτω από την οριζόντια γραμμή και εφάπτονται με την άλλη παλάμη, κλεισμένη σε μπουνιά, απεικονίζοντας τα κάτω δόντια. Με την παλάμη εμπρός στα χείλια του λογοπεδικού, το παιδί αισθάνεται την κρύα, κατευθυνόμενη προς τα εμπρός εκπνοή, την οποία πρέπει να επιτύχει. Η εκπνεόμενη ροή του αέρα απεικονίζεται και με βαμβάκι, φτερό, χαρτάκι, τοποθετημένα εμπρός από τα χείλια και παρεκτρεπόμενα από αυτή.

Σε περίπτωση «μεσοδοκτικού σιγματισμού» εξάγεται με πίεση των άνω και κάτω δοντιών. Σε περίπτωση «οδοντικού σιγματισμού» η γλώσσα πρέπει να έρθει στην θέση του μεσοδοντικού, και μετά να επανέλθει στο σωστό σημείο, συμπεριλαμβανομένης και της πίεσης. Ο «πλευρικός σιγματισμός» αποκαθίσταται σχετικά πιο δύσκολα: χρειάζονται πολλαπλές ασκήσεις για την σωστή κατεύθυνση του εκπνεόμενου αέρα. Αρχικά δουλεύεται η φυσιολογική εκπνοή με κυκλικά χείλη, καθώς κινούνται ελαφρά αντικείμενα με φύσημα, μπορεί και κυλούμενα στο τραπέζι, και μετά περνάει σε δοκιμές ο φθόγγος να παραχθεί με σωστή εκπνοή του αέρα, καθώς ελέγχεται με κυλιόμενο αντικείμενο (κρεμασμένο με κλωστή εμπρός των χειλιών ή σβήσιμο ενός κεριού).

Σε περιπτώσεις παρασιγματισμού η σωστή παραγωγή του φθόγγου επιτυγχάνεται όχι μόνο με την βοήθεια των αισθήσεων αφής και όρασης, αλλά και με αποτελεσματική διέλευση από τις διαδικασίες προσανατολισμού στην φωνεμική δομή της γλώσσας, με μεγαλύτερη σημασία οι ασκήσεις αναγνώρισης ζευγαριών λέξεων και λανθασμένων λέξεων.

Αν ο φθόγγος δεν παραχθεί με μίμηση, η τοποθέτησή του πρέπει να πραγματοποιηθεί με την βοήθεια των δακτύλων ή ειδικού καθετήρα, με τον οποίο τα όργανα της άρθρωσης στρέφονται στην σωστή θέση. Συνήθως χρησιμοποιείται γλωσσοπίεστρο, με το οποίο η γλώσσα πιέζεται προς τα κάτω στην στοματική κοιλότητα, στο κέντρο κατά μήκος. Έτσι στην κορυφή δημιουργείται λούκι και εφαρμόζεται στα κάτω δόντια. Τα χείλη τοποθετούνται σε θέση «χαμόγελο» με τράβηγμα προς το πλάι. Αν στις περιπτώσεις πλευρικού σιγματισμού δεν δημιουργείται η σωστή εκπνοή, το πλευρικό άνοιγμα ή ανοίγματα κλείνονται με βαμβάκι. Οι διαδικασίες πραγματοποιούνται από τον λογοπεδικό και αργότερα από το παιδί. Σε περίπτωση που αυτό αρνείται να συνεργαστεί με τον καθετήρα για την πίεση της γλώσσας, προτείνεται στην αρχή να πιέζεται η γλώσσα του με το μικρό του δακτυλάκι στην κατάσταση «χαμόγελο», αν και έτσι δεν επιτυγχάνεται η ακριβής αρθρωτική θέση. Όταν αυτή επιτευχθεί παθητικά με κάποιον από τους παραπάνω τρόπους, ακολουθείται η ενεργητική της παραγωγή χωρίς μηχανικά βοηθήματα.

Αποκατάσταση του φθόγγου /z/

Επειδή αυτός ο φθόγγος αποτελεί το ηχηρό αντίστοιχο του /s/, μετά την ολοκλήρωση της σωστής παραγωγής του /s/ δεν χρειάζεται να τοποθετηθεί το /z/ εκ’ νέου. Καινούρια θέση των οργάνων της άρθρωσης δεν χρειάζεται, αλλά πρέπει να δοθεί η δυνατότητα στο παιδί να κατανοήσει την διαφορά μεταξύ των δύο φθόγγων μέσω της αφής, να νοιώσει με το χέρι του τις δονήσεις στην περιοχή του λαιμού οι οποίες είναι αισθητές κατά την παραγωγή του φθόγγου /z/.

Αποκατάσταση του φθόγγου /ts/

Ο φθόγγος /ts/, ως κοντινός των δύο προηγούμενων, επίσης μπορεί να μην χρειάζεται ειδική τοποθέτηση, αν ο σιγματισμός των /s/ και /z/ έχει αποκατασταθεί. Συχνά οι φθόγγοι /z/ και /ts/ εμφανίζονται αυτόματα στην ομιλία του παιδιού μετά την αυτοματοποίηση του /s/. Σε μερικές περιπτώσεις όμως επιβάλλεται η τοποθέτηση του /ts/. Τότε πρέπει να παράγονται οι φθόγγοι /t/ και /s/ διαδοχικά (/t/t/t/t/…/s/s/s/s/ και στην πορεία το /t/ γίνεται πιο απότομο και επιμηκύνεται η παραγωγή του /s/ (/tsssss/) έως ότου επιτευχθεί η απόλυτη συγχώνευση των δύο φθόγγων στον φθόγγο /ts/.

Ανδρέας Ν. Μπέσσας - Αναπτυξιακές διαταραχές λόγου και ομιλίας στην παιδική ηλικία. Ταξινόμηση, διάγνωση και αποκατάσταση. (Σημειώσεις εργαστηρίου κλινικής άσκησης) - 2006

Διαβάστε περισσότερα...

Δευτέρα, 13 Ιανουαρίου 2014

Ιστορική αναδρομή της εξέλιξης της μελέτης των μαθησιακών δυσκολιών και δυσλεξίας

Οι μαθησιακές διαταραχές περιγράφηκαν για πρώτη φορά το 1828, από το Γάλλο γιατρό Jean Mark Gaspard Itard, μαθητή του φιλοσόφου Jean Jacques Rousseau, στην ανακοίνωσή του στη Βασιλική Ακαδημία της Γαλλίας, όπου εξέθετε τις προσπάθειες που έκανε για να θεραπεύσει τον Victor, το «λυκάνθρωπο» από το δάσος της Avignon.1

Στο τέλος του 19ου αιώνα, το ενδιαφέρον για τις μαθησιακές διαταραχές συνδυάστηκε με την εφαρμογή της υποχρεωτικής βασικής εκπαίδευσης των παιδιών. Αυτή την περίοδο, Βρετανοί, Γάλλοι και Γερμανοί νευρολόγοι δημοσίευσαν περιγραφές ενηλίκων, που μετά από τραυματισμό συγκεκριμένων περιοχών του εγκεφάλου παρουσίασαν διαταραχή στην αναγνωστική τους ικανότητα.

Ο Άγγλος γιατρός Pringle Morgan, το 1896, περιέγραψε τη δυσκολία στην ανάγνωση και την κατανόηση του περιεχομένου των λέξεων στα παιδιά, ως συγγενή λεκτική τύφλωση, σύμφωνα με το πρότυπο των περιπτώσεων αλεξίας των ενηλίκων, και τις απέδωσε σε βλάβες του εγκεφαλικού φλοιού.2

Το 1895, ο Σκώτος οφθαλμίατρος James Hinshelwood περιέγραψε την ειδική αναπτυξιακή διαταραχή της ανάγνωσης με τα κλινικά χαρακτηριστικά που την περιγράφουμε μέχρι σήμερα.3

Το 1925, ο Αμερικανός Samuel Orton παρουσίασε την υπόθεση ότι οι δυσκολίες στην ανάγνωση οφείλονται σε διαταραχές της πλαγίωσης του εγκεφάλου.4 Στις αρχές της δεκαετίας του 1940, οι De Hirsh και Langford ίδρυσαν την πρώτη ειδική μονάδα για μαθησιακές δυσκολίες στο Columbia-Presbyterian Medical Centre στη Νέα Υόρκη.

Στην Ελλάδα, ειδική ιστορική μνεία πρέπει να γίνει για το σχολείο που ιδρύθηκε στην Καισαριανή και εξυπηρετούσε άτομα με ειδικές ανάγκες, καθώς είναι το πρώτο στο είδος του, που λειτούργησε στη χώρα μας. Το σχολείο αυτό ιδρύθηκε το 1937, μεταξύ του Γυμναστηρίου Near-East και του Σκοπευτηρίου, και ονομάστηκε «Πρότυπο Σχολείο Ανωμάλων και Καθυστερημένων Παιδιών». Η ίδρυση και λειτουργία του οφειλόταν στη μεγάλη Ελληνίδα παιδαγωγό Ρόζα Ιμβριώτη (1898–1977). Η Ρόζα Ιμβριώτη είχε κάνει εξαίρετες σπουδές, εκτός της Φιλοσοφικής Σχολής Αθηνών, στο Παρίσι και στο Βερολίνο και υπήρξε μαχητική σοσιαλίστρια. Προκειμένου να πραγματώσει το όραμά της και να συνδράμει τα παιδιά με ειδικές ανάγκες, αξιοποίησε τις αρχές του Spranger. Σήμερα, το σχολείο ονομάζεται «Πειραματικό Σχολείο» και εξακολουθεί να προσφέρει εκπαίδευση στα άτομα με ειδικές ανάγκες.5

Τη δεκαετία του 1950, οι De Hirsh, Bender και Rabinovich ανέπτυξαν τις βασικές θεωρητικές υποθέσεις για τις αιτίες και τη φύση των μαθησιακών διαταραχών, οι οποίες αναπτύσσονται εκτενέστερα πιο κάτω.

Από τη δεκαετία του 1970 παρατηρείται σημαντική άνοδος του ενδιαφέροντος για τις μαθησιακές δυσκολίες, που συνεχίζεται μέχρι τις μέρες μας.

Τα τελευταία πενήντα χρόνια, η κλινική και ερευνητική εργασία πάνω στις μαθησιακές διαταραχές αύξησε σημαντικά τις γνώσεις μας και επέβαλε τη συνεχή αλλαγή των ορισμών και των όρων που χρησιμοποιούνται γι’ αυτές.

Στις αρχές της δεκαετίας του ’40 αναγνωρίστηκε η νευροψυχολογική βάση των μαθησιακών διαταραχών ορισμένων παιδιών, που αποδόθηκαν σε εγκεφαλική βλάβη. Η απουσία, όμως, εμφανών κλινικών νευρολογικών συμπτωμάτων οδήγησε τους ερευνητές στην υπόθεση ότι επρόκειτο για ήπια βλάβη του εγκεφάλου. Έτσι, αρχικά χρησιμοποιήθηκε ο όρος ελάχιστη εγκεφαλική διαταραχή. Νεότερες μελέτες απέτυχαν να αποδείξουν την ορθότητα αυτής της υπόθεσης. Αντίθετα, φάνηκε ότι οι δυσκολίες έπρεπε να αποδοθούν στον τρόπο με τον οποίο λειτουργούσε ο εγκέφαλος και, πιο συγκεκριμένα, στην «καλωδίωσή» του, στον τρόπο δηλαδή μεταφοράς και απαρτίωσης του «μηνύματος». Έτσι, εμφανίστηκε ο όρος ελάχιστη εγκεφαλική δυσλειτουργία, για να περιλάβει την υπόθεση της ελαττωματικής λειτουργίας του εγκεφάλου. Κάτω από το πρίσμα αυτό, οι ερευνητές καθόρισαν τη βασική περιοχή όπου εμφανιζόταν η μαθησιακή δυσκολία. Έτσι, οι δυσκολίες που εντοπίζονται στην ανάγνωση ονομάστηκαν δυσλεξία, στη γραφοκινητική ικανότητα δυσγραφία και στην αριθμητική δυσαριθμησία. Αργότερα, προσπάθησαν να εντοπίσουν τις ειδικές μαθησιακές δυσκολίες που υποκρύπτονται σε κάθε μια από τις παραπάνω διαταραχές.6 Αυτό οδήγησε στην καθιέρωση του όρου ειδικές μαθησιακές διαταραχές. Επειδή οι διαταραχές αυτές εμφανίζονται στην παιδική και εφηβική ηλικία και επηρεάζουν τη γενικότερη ψυχολογική ανάπτυξη του ατόμου, εντάχθηκαν στις αναπτυξιακές διαταραχές.

Στην τελευταία ταξινόμηση των ψυχικών διαταραχών και διαταραχών συμπεριφοράς, της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας (ICD 10, 1992), οι μαθησιακές δυσκολίες ορίζονται ως ειδικές αναπτυξιακές διαταραχές των σχολικών ικανοτήτων, στις οποίες οι φυσιολογικοί τύποι πρόσκτησης των μαθησιακών ικανοτήτων διαταράσσονται στα πρώιμα στάδια της ψυχοσυναισθηματικής ανάπτυξης. Στο κεφάλαιο αυτό περιλαμβάνονται έξι διαγνωστικές κατηγορίες: (α) ειδική διαταραχή της ανάγνωσης, (β) ειδική διαταραχή του συλλαβισμού, (γ) ειδική διαταραχή των αριθμητικών ικανοτήτων, (δ) μικτή διαταραχή των σχολικών ικανοτήτων, (ε) άλλες αναπτυξιακές διαταραχές των σχολικών ικανοτήτων, (στ) αναπτυξιακή διαταραχή των σχολικών ικανοτήτων μη καθοριζόμενη.7

βιβλιογραφία:

  1. "Persistent Issues in Bilingualism": W.E. Lambert (1990) in The Development of Second Language Proficiency: B. Harley et al (1990), Cambridge University Press.
  2. "The Semantic Primacy Principle in Motherese": Ludo Beheydt (1986) in Language Enfantin, Tendances et Recherches: Cahiers de l?institut de linguistique, 12: pp.3-4, Ludo Beheydt (ed.), Edition Peeters, Louvain-la Neuve.
    Borel-Maisony S., Lecture et dyslexie. In Bull. D'audio-phonologie, 1977, 7, no 2.
  3. Παπαγεωργίου, Θ., (1974), Η φωνητική ορθογραφία είναι μεγάλη οικονομία, Αθήνα.
  4. ACKERMAN PT, DYKMAN RA. Phonological processes, confrontational naming, and immediate memory in dyslexia. J Learn Disabil 1993, 26:9–14
  5. ADAMS MJ. Beginning to Read: Thinking and Learning About Print. Cambridge, MA, MIT Press, 1990
  6. Ahissar M, Protopapas A, Reid M, Merzenich MM. Auditory processing reading abilities in adults. Proceedings of the National Academy of Sciences of USA, 2000, 97 (12): 6832-6837.
  7. AMERICAN ACADEMY OF PEDIATRICS, COMMITTEE OF NUTRITION. Megavitamin therapy for childhood psychoses and learning disabilities. Pediatrics 1976, 58:910–917
Διαβάστε περισσότερα...

Σάββατο, 4 Ιανουαρίου 2014

Η βιολογική βάση της δυσλεξίας

Υπάρχουν πολλές θεωρίες στην παγκόσμια βιβλιογραφία, οι οποίες περιγράφουν τους αιτιολογικούς παράγοντες για την δυσλεξία. Οι θεωρίες αυτές συνοψίζονται σε τρεις κύριες κατηγορίες:

  • Βιολογικές θεωρίες – περιλαμβάνουν θεωρίες που αφορούν την ανάπτυξη του εγκεφάλου και την λειτουργία του,
  • Γνωστικές θεωρίες – περιλαμβάνουν θεωρίες επεξεργασίας της πληροφορίας, μνήμης και σκέψης,
  • Γενετικές θεωρίες – περιλαμβάνουν τους κληρονομικούς παράγοντες σε παιδιά με ειδική δυσλεξία.

  disleksia600_138809_2C03C9

Υποστηρίζεται ότι οι δυσκολίες οφείλονται κυρίως σε ελλειμματική εξέλιξη του εγκεφάλου (Nicolson, 2001), καθώς οι ενήλικες με το ίδιο σύμπτωμα παρουσιάζουν βλάβη στην αριστερή γωνιώδη έλικα του εγκεφάλου (Τζουριάδου, Μπάρμπας, 2001, Libertus, 2009). Έχουν σχηματιστεί δύο βασικές νευρολογικές θεωρίες για την ερμηνεία της δυσλεξίας: η πρώτη θεωρία δέχεται την ύπαρξη μιας κεντρικής αναπτυξιακής ανωμαλίας του εγκεφάλου, ενώ η δεύτερη βασίζεται στην υπόθεση μιας λειτουργικής βλάβης στην γενική οργάνωση της εγκεφαλικής ημισφαιρικής κυριαρχίας (Πόρποδας, 1997), στις περιοχές του εγκεφάλου υπεύθυνες για την γλώσσα, την ανάγνωση και την γραφή (Велкова, 2004), στην οργάνωση του αριστερού ημισφαιρικού ακουστικού φλοιού (Heim, 2000) ή ελλείμματος στην σχέση των ημισφαιρίων (Badzakova, 2005, Monaghan, 2008). Ο Claiborne το 1906 (Fijalkow, 1999) υποστηρίζει ότι οι δυσκολίες στην ανάγνωση οφείλονται σε αγενεσία ή καθυστέρηση της εξέλιξης του κεντρικού νευρικού συστήματος, χωρίς εγκεφαλική βλάβη και κληρονομική προδιάθεση, ενώ υπάρχει καθυστέρηση στην ανάπτυξη. Ο Hinshelwood (Τζουριάδου, Μπάρμπας, 2001) δέχεται ότι οι δυσκολίες στην ανάγνωση οφείλονται σε βλάβη του αριστερού εγκεφαλικού ημισφαιρίου, η οποία είναι αποτέλεσμα βλάβης κατά την γέννηση ή ελλειμματικής εξέλιξης.

Ο Hinshelwood καθορίζει τις δυσκολίες ως αποτέλεσμα αναπτυξιακής βλάβης ή αγενεσίας, η οποία εμφανίζεται στα πρώτα στάδια της εμβρυακής ανάπτυξης της γωνιώδους έλικας του κυρίαρχου ημισφαιρίου του εγκεφάλου. Η υπόθεση του Orton (1937 από Πόρποδας, 1997) για την ελλειμματική γραφεμική επεξεργασία αποδίδει τις αδυναμίες των δυσλεκτικών παιδιών στην κωδικοποίηση των πληροφοριών για προσανατολισμό και ελλειμματική εξέλιξη της εγκεφαλικής ημισφαιρικής κυριαρχίας. Ο Πόρποδας (1997) υποστηρίζει ότι η θεωρία που αποδίδει την δυσλεξία σε ελλειμματική ημισφαιρική κυριαρχία βασίζεται σε τρεις κύριους παράγοντες: α) την απόδειξη ότι η απώλεια ομιλίας (σε περιπτώσεις αφασίας) είναι αποτέλεσμα τραύματος στο αριστερό εγκεφαλικό ημισφαίριο, β) την άποψη ότι η αριστεροχειρία και ο μονόπλευρος εντοπισμός της ομιλίας οφείλεται σε εγγενής λειτουργική κυριαρχία του αριστερού ημισφαιρίου, γ) η αστάθεια της εγκεφαλικής κυριαρχίας εμφανίζεται με δυσκολία στην εκτίμηση αριστερά-δεξιά. Αυτή η δυσκολία, η οποία είναι αρκετά συχνή στα δυσλεκτικά παιδιά, θεωρείται ως μία από τις αιτίες για το πλήθος και την σοβαρότητα των λαθών, τα οποία εμφανίζονται στην ανάγνωση και γραφή των δυσλεκτικών.

Η Matanova (Матанова, 2003) σχολιάζει τους επιστήμονες που δέχονται ότι η αριστεροχειρία συναντάται πιο συχνά στους δυσλεκτικούς και κατά συνέπεια σχετίζεται νε την αιτιοπαθογένεια της δυσλεξίας. Σύμφωνα με την ίδια όμως στις σύγχρονες έρευνες δεν παρουσιάζεται κάποια στατιστική αλληλεξάρτηση μεταξύ της αριστεροχειρίας και των δυσλεκτικών περιπτώσεων. Η εξειδίκευση των εγκεφαλικών ημισφαιρίων σε συγκεκριμένες λειτουργίες γεννά ερωτήματα σχετικά με την σχέση μεταξύ της εξειδίκευσης και της προτίμησης του κάθε χεριού (πλαγίωση) (Clements et al., 2006). Έτσι, υπάρχει μια εγγενής προτίμηση στην εξέλιξη των γλωσσικών λειτουργιών προς το αριστερό ημισφαίριο, κυρίως λόγω της σχετικής ασυμμετρίας μεταξύ των δύο ημισφαιρίων (laterality) (Beaton, 2004, Καλτσούδα, 2003). Ο Davis (1998) υποστηρίζει ότι η δυσλεξία αποτελεί μια «μεταβαλλόμενη ημισφαιρική κυριαρχία». Σύμφωνα με τον ίδιο αυτό σημαίνει ότι καμιά φορά το δεξί μέρος του εγκεφάλου πραγματοποιεί αυτό που θεωρείται ότι θα έπρεπε να πραγματοποιεί το αριστερό και αντίστροφα. Η μεγάλη συχνότητα της αριστεροχειρίας, η οποία εμφανίζεται στους προβληματικούς αναγνώστες, μαζί με την σύγχυση των εννοιών για προσανατολισμό και κατεύθυνση, θεωρούνται αποδείξεις για τον ρόλο της ελλειμματικής ημισφαιρικής κυριαρχίας (Πόρποδας, 1997).

Ο Πόρποδας (1997) αναφέρει ότι η ειδική δυσλεξία είναι αποτέλεσμα διμερούς ελλειμματικής ανάπτυξης των οπίσθιων περιοχών του εγκεφάλου, η οποία μπορεί να οφείλεται σε ασθένεια ή κληρονομικούς παράγοντες. Αυτό πιθανότατα προκαλεί οργανωτικές ανωμαλίες, οι οποίες προκαλούν προβλήματα στην κατάκτηση της αναγνωστικής ικανότητας. Ο Geschwind (1962 από Πόρποδας, 1997) υποστηρίζει ότι το τμήμα του εγκεφάλου που βρίσκεται στο σημείο όπου ενώνονται το κροταφικό, βρεγματικό και ινιακό τμήμα λειτουργεί με έναν ειδικό τρόπο για την επεξεργασία της πληροφορίας του γραπτού λόγου, και ότι η διμερής ελλειμματική εξέλιξη αυτού του τμήματος προκαλεί δυσκολίες στην κατάκτηση της ανάγνωσης. Ο Καραπέτσας (1997) υπογραμμίζει τον κύριο ρόλο της γωνιώδους έλικας στην ανάγνωση. Ό ίδιος ορίζει την δυσλεξία ως αποτέλεσμα δυσλειτουργίας της αριστερής γωνιώδους έλικας με τις αντίστοιχες επικοινωνίες της (Dalmas, Dansilo, 2000). Υπάρχει η θεωρία των πιθανών ελλειμμάτων (Baillieux, 2009, Steinbrink 2008), τα οποία αφορούν συγκεκριμένα τμήματα του ανθρώπινου εγκεφάλου, υπεύθυνα για την αποθήκευση των οπτικών εικόνων (Hinshelwood, 1917 από Στασινός, 2003), των φωνολογικών διαδικασιών (Ziegler, 2006, Lavidor, 2006) και των σημασιολογικών διαδικασιών (Trembley, 2009, Rae et al., 2002).

Ο Geschwind (Κασσέρης, 2002) αναφέρει ότι υπάρχουν νευροανατομικά ευρήματα που αποδεικνύουν ότι ο εγκέφαλος των δυσλεκτικών παρουσιάζει δομικές ανωμαλίες στο αριστερό ημισφαίριο, οι οποίες πιθανώς έχουν δημιουργηθεί στους πρώτους μήνες της εγκυμοσύνης. Τέτοια ευρήματα μπορεί να εξηγήσουν την κληρονομική προέλευση της δυσλεξίας. Σύμφωνα με τον Μάρκου (1998) όμως, οι εγκεφαλικές βλάβες πιθανώς συμβαίνουν πριν, κατά ή μετά την γέννηση. Σε περιπτώσεις δύσκολης εγκυμοσύνης ή περίπλοκης γέννησης αποκτάται ήπια εγκεφαλική βλάβη από ανοξία (έλλειψη οξυγόνου στον εγκέφαλο) κατά την γέννηση ή από μηχανικά τραύματα. Ο Κοτσόπουλος (2005) περιγράφει τις πρόσφατες μελέτες του εγκεφάλου των δυσλεκτικών παιδιών, οι οποίες αποδεικνύουν ότι υπάρχουν κυτταρο-αρχιτεκτονικές ανωμαλίες διάσπαρτες στα τμήματα γύρω από την αύλακα του Sylvius και γύρω από το τμήμα του κέντρου του Broca, κατά κύριο λόγο στο αριστερό ημισφαίριο.

Οι Straus και Lehtenin (1947 από Παπανικολάου, 1988) υποθέτουν ότι η δυσλεξία είναι αποτέλεσμα εγκεφαλικής βλάβης. Αυτή η υπόθεση προέρχεται από το γεγονός ότι τα συμπτώματα των δυσλεκτικών μοιάζουν με εκείνα των ατόμων με εγκεφαλική βλάβη. Παρ’ όλα αυτά, ο ισχυρισμός δεν είναι αποδεδειγμένος από εμπειρικά δεδομένα. Ο Critchley (1973 από Παπανικολάου, 1988) υποστηρίζει ότι δεν μπορούμε να υποθέσουμε την ύπαρξη εγκεφαλικής βλάβης, βασιζόμενοι μόνο στην χαρακτηριστική συμπεριφορά του παιδιού, γιατί δεν είναι αποδεδειγμένο ότι συγκεκριμένα συμπτώματα αποτελούν υποχρεωτική συνέπεια μιας συγκεκριμένης εγκεφαλικής βλάβης. Δεν υπάρχει ομάδα νευρολογικών συμπτωμάτων που να μπορούν να θεωρηθούν ως αιτιοπαθολογική και να αποτελεί έτσι μια διαγνωστική ακολουθία για την δυσλεξία.

Ανδρέας Ν. Μπέσσας, PhDSLT

bio

(η βιβλιογραφία είναι διαθέσιμη στην εργασία – all rights reserved)

Διαβάστε περισσότερα...

Πέμπτη, 26 Δεκεμβρίου 2013

Δυσκολίες διατροφής ενός παιδιού με αυτισμό

Οι γονείς παιδιών με αυτισμό συχνά λένε ότι τα παιδιά παρουσιάζουν δυσκολίες στη διατροφή τους. Υποστηρίζουν ότι τα παιδιά τους είναι ευαίσθητα σε συγκεκριμένες τροφές και αρκετά επιλεκτικά με αυτές. Αυτό το άρθρο παραθέτει τρεις λόγους για τους οποίους τα παιδιά με αυτισμό είναι επιλεκτικά με τη διατροφή τους καθώς και προτάσεις έτσι ώστε να βοηθηθούν στο να τρώνε με περισσότερη ευκολία. Φυσικά, κάποια παιδιά μπορεί να παρουσιάζουν δυσκολίες στην αισθητηριακή επεξεργασία, κάτι το οποίο να έχετε στο νου σας όσο διαβάζετε το άρθρο.
Παράγοντας 1ος
Πολλά παιδιά με αυτισμό συνηθίζουν στο να μαθαίνουν μέσα από οπτικά ερεθίσματα. Έτσι εάν το φαγητό φαίνεται διαφορετικό, το παιδί θα νομίζει ότι είναι δεν είναι το ίδιο με άλλη φορά. Ακόμη, πολλά παιδιά εξακολουθούν να τρώνε το ίδιο φαγητό επειδή απολαμβάνουν την ικανοποίηση στο να γνωρίζουν πως το φαγητό είναι το αναμενόμενο, μοιάζει το ίδιο και γευστικά είναι όπως το θυμούνται.
Έχετε πάει ποτέ στο σούπερ μάρκετ για να αγοράσετε τα αγαπημένα μπισκότα του παιδιού σας και να παρατηρήσετε ότι έχει αλλάξει η συσκευασία από αυτά; Υπήρχε διαφορά στην εικόνα στο μπροστινό μέρος της συσκευασίας. Δεν το σκεφτήκατε ιδιαίτερα, όμως, γιατί γνωρίζατε πως γευστικά δε θα υπήρχε διαφορά.
Παρόλα αυτά, όταν επιστρέψατε στο σπίτι, το παιδί σας έψαχνε στις σακούλες του σούπερ μάρκετ για τα αγαπημένα του μπισκότα και δεν κατάφερε να τα βρει. Εσείς βγάλατε έξω το καινούριο κουτί με μπισκότα και είπατε «Εδώ είναι το κουτί με τα μπισκότα σου. Έχει διαφορετική συσκευασία αλλά τα μπισκότα είναι τα ίδια». Το παιδί πέταξε τα μπισκότα στο πάτωμα και ξέσπασε σε κλάματα. Γιατί συνέβη αυτό; Η συσκευασία ήταν διαφορετική και έμοιαζε σαν τα αναμενόμενα μπισκότα μέχρι τότε να είχαν αλλάξει. Το γεγονός αυτό ήταν σαν να προκάλεσε μία πλήρη σύγχυση στον κόσμο του παιδιού.
Έχετε πάει ποτέ έξω για φαγητό σαν οικογένεια σε κάποιο εστιατόριο που να γνωρίζετε ότι έχει την αγαπημένη μακαρονάδα του παιδιού σας; Ξοδέψατε αρκετό χρόνο στο να διαλέξετε το συγκεκριμένο εστιατόριο καθώς θέλατε να είστε σίγουροι πως έχει κάποιο φαγητό που να αρέσει στο παιδί σας. Όμως όταν η μακαρονάδα ήρθε στο τραπέζι, τα μακαρόνια είχαν διαφορετικό από το αναμενόμενο σχήμα και το τυρί μύριζε διαφορετικά. Τότε, το παιδί σας αναστατώθηκε γιατί διαπίστωσε πως η μακαρονάδα που του είχατε υποσχεθεί, δεν έμοιαζε σε τίποτα με αυτό που περίμενε.
Πιθανές λύσεις
Είναι σημαντικό να θυμάστε και να καταλαβαίνετε ότι η ζωή ενός παιδιού με αυτισμό βασίζεται στη ρουτίνα και την προβλεψιμότητα. Ο καλύτερος τρόπος για να βοηθήσετε το παιδί να προετοιμαστεί για κάτι που είναι διαφορετικό είναι να του δίνετε με συνέπεια διαφορετικές τροφές και να εισάγετε νέες τροφές στο διατροφολόγιο σας όλη την ώρα.
Παρόλο που η ρουτίνα και το πρόγραμμα είναι καλά στοιχεία για το παιδί, είναι καλό να δημιουργείτε αλλαγές σε αυτά. Η ρουτίνα είναι ότι τρώτε μεσημεριανό κάθε μέρα την ίδια ώρα, αλλά η αλλαγή είναι ότι μπορείτε να σερβίρετε διαφορετικούς τύπους ζυμαρικών με διαφορετικούς τύπους τυριών. Ακόμη, η ρουτίνα είναι ότι θα αγοράσετε για το παιδί τα αγαπημένα του μπισκότα αλλά η αλλαγή θα είναι όταν επιστρέψετε στο σπίτι να τα τοποθετήσετε σε διαφορετικά μπολάκια. Επίσης, καλό θα ήταν να αγοράσετε και διαφορετικούς τύπους μπισκότων.
Ακόμη μία στρατηγική που μπορείτε να προσπαθήσετε είναι να κάνετε το φαγητό να φαίνεται όλο και πιο διαφορετικό κάθε φορά που το σερβίρετε στο παιδί. Σπάστε το κολατσιό στη μέση, κόψτε το σάντουιτς σε κομμάτια, χωρίστε τα μέρη του φαγητού σε διαφορετικά πιάτα. Μην ξεχνάτε, πως το διατροφολόγιο του παιδιού θα πρέπει να εμπεριέχει και υγιεινά φαγητά.
Παράγοντας 2ος
Η μυρωδιά από τα συνηθισμένα φαγητά είναι αρκετή για να οδηγήσει τα παιδιά σας εκτός ορίων.
Εάν το παιδί μυρίζει ο,τιδήποτε πριν το φάει, αυτό είναι καλή ένδειξη ότι η αίσθηση της μυρωδιάς είναι σημαντικός παράγοντας στη διατροφή του. Πιθανόν να κλείνει τη μύτη του δείχνοντας σας ότι η μυρωδιά είναι ανυπόφορη για εκείνον παρόλο που το φαγητό δείχνει να είναι πεντανόστιμο. Αν πιστεύετε ότι οι μυρωδιές διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην έλλειψη της επιθυμίας του παιδιού σας να μη φάει, παρακάτω παρατίθενται κάποιες λύσεις που μπορείτε να προσπαθήσετε.
Πιθανές λύσεις
Παρακολουθήστε και καταγράψτε όλες εκείνες τις συμπεριφορές του παιδιού σας έτσι ώστε να σκιαγραφήσετε το προφίλ του και για ποιο λόγο συμπεριφέρεται με τους συγκεκριμένους τρόπους μπροστά από κάποιες τροφές. Ίσως παρατηρήσετε μία συγκεκριμένη τακτική. Για παράδειγμα, τα φαγητά που έχουν σκόρδο πιθανόν να φαίνονται αηδιαστικά στο παιδί σας. Αυτό δε σημαίνει απαραίτητα ότι πρέπει να αποβάλλετε το σκόρδο από το φαγητό σας. Σημαίνει ότι θα πρέπει να δουλέψετε λίγο παραπάνω έτσι ώστε να βοηθήσετε να το παιδί σας να αισθανθεί λίγο πιο άνετα με αυτή τη μυρωδιά.
Φυσικά, δεν μπορείτε να κάνετε το παιδί σας να φάει ένα φαγητό που πραγματικά δε του αρέσει. Όλοι έχουμε συγκεκριμένες τροφές που δε μας αρέσουν. Ωστόσο δε θα πανικοβληθούμε αν τα δούμε στο πιάτο μας.
Έχουμε τη δυνατότητα να βρίσκουμε λύσεις που να εξυπηρετούν τις αισθήσεις μας. Το παιδί με αυτισμό, όμως δεν έχει αυτή τη δυνατότητα. Το παιδί σας χρειάζεται να το βοηθήσετε να βρει λύσεις με τις διατροφικές ευαισθησίες του, τόσο σοβαρά όσο ένας γονιός που το παιδί του έχει αλλεργίες. Παρόλα αυτά, είναι σημαντικό να εξακολουθείτε να εκθέτετε το παιδί σας στις τροφές που δε του αρέσουν, γιατί σε αντίθεση με την αλλεργία, μπορεί κάποια μέρα να του αλλάξετε γνώμη.
Προετοιμάστε το παιδί σας, πριν έρθει η ώρα που θα φτιάξετε ένα φαγητό το οποίο θα εμπεριέχει κάποιο συστατικό που δεν του αρέσει. Ενημερώστε τον ότι πρόκειται να μαγειρέψετε ένα φαγητό με σκόρδο. Επιτρέψτε του να φάει το αγαπημένο του μπισκότο την ώρα που μαγειρεύετε κάτι που για εκείνο δεν είναι επιθυμητό. Βάλτε το φαγητό στο τραπέζι την ώρα του μεσημεριανού, ακόμη και αν δε το περιμένει. Κάποια μέρα μπορεί να δοκιμάσει.
Ακόμη μία τακτική είναι να προσπαθήσετε να συμπεριλάβετε λιγότερη ποσότητα από το μη επιθυμητό φαγητό μέσα στο αγαπημένο του. Αυτό μπορεί να το βοηθήσει να εξοικειωθεί ευκολότερα με τη γεύση που μέχρι τώρα δεν του άρεσε.
Παράγοντας 3ος
Η υφή ορισμένων τροφίμων μπορεί να προκαλέσει αναστάτωση στο παιδί σας
Έχετε παρατηρήσει να αρέσουν στο παιδί σας μόνο οι παχύρευστες τροφές ή μόνο οι τραγανές; Αυτό οφείλεται στις αισθητηριακές ανάγκες του παιδιού. Όταν τα παιδιά δαγκώνουν τραγανά φαγητά δέχονται πιέσεις στις αρθρώσεις του στόματος, κάτι το οποίο μπορεί να είναι ιδιαίτερα ευχάριστο για τις αισθήσεις του παιδιού. Από την άλλη πλευρά, τα παιδιά που είναι ευαίσθητα στην αίσθηση της αφής, αδυνατούν να δοκιμάσουν τραγανές τροφές και προτιμούν τις πιο παχύρευστες τροφές.
Πιθανές λύσεις
Αν αντιμετωπίζετε δυσκολίες, προσπαθώντας να πείσετε το παιδί σας να φάει ένα μήλο επειδή τρώει μόνο μαλακές τροφές, ξεκινήστε με το να του δίνετε αλεσμένο μήλο. Ύστερα από αρκετές εβδομάδες έκθεσης του παιδιού στο αλεσμένο μήλο, δοκιμάστε να του παρουσιάσετε μαλακές φέτες μήλου. Στη συνέχεια, βάλτε στο γεύμα του μικρά κομμάτια μήλου που με την πάροδο των ημερών θα αυξάνεται το μέγεθος και την ποσότητα.
Καλό είναι να εκθέτετε το παιδί σας μονίμως σε νέα τρόφιμα.Τοποθετήστε στο τραπέζι τα φαγητά, ακόμη και αν είστε σίγουροι ότι δε θα τα φάνε. Επίσης προσπαθήστε να βάζετε νέες τροφές στο πιάτο του με το φαγητό που του αρέσει κάθε φορά.
Ανεξάρτητα από τη δυσκολία του παιδιού, καλό είναι να προσπαθείτε ξανά και ξανά. Χρησιμοποιώντας την ίδια στρατηγική, βοηθάτε το παιδί σας να ανακαλύψει καινούριες τροφές πιο εύκολα. Χρειάζεται υπομονή και συνέπεια στις προσπάθειες σας.

ΠΗΓΗ : www.ikidcenters.com (“Food Issues” από Jennifer Lingle – April 24, 2013 – Articles, Behavior, Social Skill)
Διαβάστε περισσότερα...

Τρίτη, 24 Δεκεμβρίου 2013

Χρόνια πολλά!Καλά Χριστούγεννα!

ΕνΛόγω Εργαστήρι Λόγου Ομιλίας και Γραφής Πάτρα | Χρόνια πολλά!Καλά Χριστούγεννα!
Η ομάδα μας σας εύχεται υγεία, ευτυχία και αγάπη! Καλά και όμορφα χριστούγεννα!

Διαβάστε περισσότερα...

Αγκυλογλωσσία

Αγκυλογλωσσία (κοντός χαλινός) | Eimaimama.gr

Αγκυλογλωσσία
Δημιουργεί Δυσκολίες:
Θηλασμού, σίτισης, κατάποσης, ομιλίας, στοματικής υγιεινής, χαμηλής αυτοεκτίμησης και γενικότερα στο φιλί και τις σχέσεις.  
Η αγκυλογλωσσία είναι γενετικής αιτιολογίας. Την συναντάμε συχνά σε οικογένειες. Μπορεί να ποικίλει από περιοχή σε περιοχή και από χώρα σε χώρα. Μερικοί μπορεί να έχουν ήπια συμπτώματα, ή να μην είναι εμφανή, ενώ άλλοι παρουσιάζουν σοβαρότερες επιπτώσεις στην δομή και στην λειτουργία.
Ποικίλουν οι εκτιμήσεις, περίπου 2% των βρεφών μπορεί να έχουν αγκυλογλωσσία. Η αγκυλογλωσσία δεν “χαλαρώνει” με την πάροδο του χρόνου επιτρέποντας στην γλώσσα να κινείται ελεύθερη στο φαγητό και την ομιλία. Υπάρχουν περιπτώσεις που το άτομο χρειάζεται να κάνουν μια μικρή χειρουργική επέμβαση που ονομάζεται frenectomy-frenotomy-frenuloplasty (κόψιμο χαλινού) για να απελευθερώσει την γλώσσα. Θα πρέπει να απευθυνθείτε σε έναν ειδικό ΩΡΛ, οδοντίατρο, γναθοχειρουργό, παιδοχειρουργό, παθολόγο λόγου και ομιλίας, σύμβουλο θηλασμού, και συνήθως η διαδικασία μπορεί να γίνει από ηλικία 7 ημερών μέχρι έναν ενήλικα 70 ετών.
  • Συχνά παρεξηγημένος όρος που δεν του έχουν δώσει την απαραίτητη προσοχή
  • Η παλαιότερη αναφερόμενη δυσκολία της ομιλίας (Βίβλος)
  • Δημιουργεί προβλήματα: θηλασμού (βρεφική ηλικία), σίτισης, στοματικής υγιεινής, κατάποσης, ομιλίας, χαμηλής αυτοεκτίμησης, γλείφοντας ένα γλειφιτζούρι ή παγωτό και γενικότερα στο φιλί
Η αγκυλογλωσσία δεν προκαλεί προβλήματα μόνο στο θηλασμό, αλλά και στα μεγαλύτερα παιδιά στην σίτιση και στην κατάποση και την ομιλία που οφείλονται στην περιορισμένη ή μηδενική κίνηση της γλώσσας.
Αγκυλογλωσσία σημαίνει αγκυροβόλημα της γλώσσας. Υπάρχει  ένα ασυνήθιστα κοντός, ή και παχύς ιστός που ονομάζεται γλωσσικός χαλινός και κρατά τη γλώσσα στο δάπεδο του στόματος, ή επιτρέπει περιορισμένη κίνηση. Υπάρχει πιθανότητα η γλώσσα να μπορέσει να αντισταθμίσει αυτές τις κινήσεις, όπως πολλά παιδιά και σε άλλα όχι δεν θα αναπτύξουν προβλήματα λόγου και ομιλίας ή δυσκολίες σίτισης. Δεν υπάρχει ένας προφανής τρόπος για να πεις στην παιδική ηλικία που τα παιδιά με αγκυλογλωσσία θα έχουν την δυσκολία στην ομιλία ή δύσκολη σίτιση αργότερα, ωστόσο τα χαρακτηριστικά είναι κοινά:
  • Εγκοπή σχήματος V στη άκρη της γλώσσας (σε σχήμα καρδιάς)
  • Αδυναμία να αγγίξει την οροφή του στόματος, από την μια πλευρά στην άλλη
  • Άκρο της γλώσσας μπορεί να είναι επίπεδη ή τετράγωνο, αντί μυτερή όταν εκτείνεται
  • Τα μπροστινά δόντια στην κάτω γνάθο μπορεί να έχουν ένα κενό μεταξύ τους
  • Ένα προσωρινό άσπρισμα του γλωσσικού χαλινού, μπορεί να υπάρχει όταν τεντώνεται η γλώσσα προς τα πάνω ή προς τα έξω
Φαίνεται ότι είναι από τα πιο καυτά θέματα αυτή τη στιγμή. Η αγκυλογλωσσία στην βρεφική ηλικία είναι δυνατόν να δημιουργήσει προβλήματα στα μωρά που θηλάζουν. Οι πιπίλες “θηλές” θηλασμού, δεν παρακινιούνται, ούτε αφήνουν σημάδια συμπίεσης από λανθασμένες κινήσεις της γλώσσας. Ακόμα και αν η μητέρα βλέπει ότι το μωρό αρνείται το μπουκάλι, ή παλεύει με την θηλή αργής ροής, έχει κολικούς, ή παρουσιάζει και άλλα συμπτώματα, δεν μπορεί να τα συνδέσει με τη μη καλή κίνηση της γλώσσας.
Για δεκαετίες το τάισμα του μωρού με το μπιμπερό ήταν πιο δημοφιλές από ότι ο θηλασμός, με αποτέλεσμα πολλοί επαγγελματίες του ιατρικού τομέα να χάσουν αυτή την ικανότητά τους για διάγνωση της αγκυλογλωσσίας. Αυτό σημαίνει ότι και από έρευνες που έχουν γίνει τα αποτελέσματα μπορεί να είναι παραπλανητικά διότι περιλαμβάνουν μόνο αυτούς που έχουν διαγνωστεί, αλλά και οι μητέρες μπορεί να έχουν πρόβλημα να βρουν κάποιον που μπορεί αποτελεσματικά να αναγνωρίσει και να αντιμετωπίσει το πρόβλημα. Για να θηλάσει αποτελεσματικά ένα μωρό χρειάζεται να έχει πλήρη κίνηση της γλώσσας που πρέπει να δημιουργηθεί ένα σφράγισμα με την γλώσσα και τα χείλη για να σχηματίσουν ένα κενό για το ρούφηγμα του γάλακτος. Πρέπει να γνωρίσουμε ότι στην στοματική κοιλότητα υπάρχουν ακόμα 2 χαλινοί στο άνω και στο κάτω χείλος που και αυτοί μπορεί να επηρεάσουν την κίνηση των χειλιών στο άνω και στο κάτω χείλος, καθώς απίσης και την ανατολή των δοντιών.
Γενικότερα:
  • Παιδιά με ασυνήθιστα μικρό χαλινό διατρέχουν κίνδυνο πνιγμού κατά την σίτισή τους και παρουσιάζουν μη καταληπτή ομιλία, λόγω της περιορισμένης κίνησης της γλώσσας και της γνάθου.
  • Αυτή η χειρουργική επέμβαση μπορεί να βελτιώσει δραματικά την ποιότητα της ζωής του παιδιού. Όταν χρειάζεται πρέπει να γίνεται όσο το δυνατόν νωρίτερα, ώστε το παιδί δεν αναπτύσσει “compensatory patterns” (αντισταθμιστικά) πρότυπα στην ομιλία, στην σίτιση και στην ανάπτυξη δεξιοτήτων.
  • Συχνά  ενήλικες και παιδιά προσπαθούν να μιλήσουν δημιουργώντας ένα μικρό άνοιγμα στο στόμα τους, έτσι ώστε να μπορούν να κάνουν τις γλωσσικές επαφές που χρειάζονται για την εκφορά των συμφώνων. Σχεδόν όλοι με την πάροδο του χρόνου έχουν πολύ καλή αντίληψη των φθόγγων αρθρώνουν λανθασμένα. Μεγαλύτερη δυσκολία έχουν για το /l/  που το λένε με την ράχη της γλώσσας γιατί δεν καταφέρνουν να σηκώσουν την γλώσσα ή με το /r/, κ.λ.π  Οι γρήγορες αλληλοδιαδοχικές κινήσεις της γλώσσας είναι κάτι που τους δυσκολεύει και για αυτό αποφεύγουν γενικότερα να μιλάνε, δημιουργώντας εσωστρεφή χαρακτήρα.
Παιδιά:
  • Αδυναμία να μασήσει κατάλληλες στερεές τροφές για την ηλικία του
  • Τάση προς έμετο, πνιγμός ή έμετος σε τρόφιμα
  • Επιμονή να τρώει συγκεκριμένες τροφές.
  • Επιδείνωση της ομιλίας του
  • Δυσκολίες στην στοματική υγιεινή
  • Προβλήματα συμπεριφοράς
  • Αρχίζουν να εμφανίζονται οδοντικά προβλήματα
  • Μη καλή αντίληψη/αίσθηση της στοματικής κοιλότητας, επειδή έχουν περιορισμένη δυνατότητα των γλωσσικών κινήσεων.
  • Επίμονες λανθασμένες συνήθειες στην ομιλία που πρέπει να διορθωθούν.
  • Χαμηλή αυτοπεποίθηση
Ενήλικες:
  • Αδυναμία να ανοίξει το στόμα επηρεάζοντας σε μεγάλο βαθμό την ομιλία και τις διατροφικές συνήθειες.
  • Πρέπει πάντα να προσέχει την ομιλία του γιατί δεν γίνεται καταληπτή.
  • Αδυναμία να μιλήσει με σαφήνεια, όταν μιλάει γρήγορα, δυνατά ή απαλά.
  • Χτύπημα και πόνος στα σαγόνια
  • Ημικρανίες
  • Προεξοχή της κάτω σιαγόνας, κατώτερος προγναθισμός
  • Επιδράσεις σε κοινωνικές καταστάσεις, φαγητό, φιλιά, σχέσεις.
  • Κακή οδοντιατρική υγεία, ουλίτιδα, αυξημένη ανάγκη για σφραγίσματα και εξαγωγές.
  • Ευαισθησία για την προσωπική εμφάνιση
  • Υπερήλικες: δυσκολία να συγκρατήσουν την οδοντοστοιχία στην θέση της.
“Έχουν έρθει περιστατικά που παραπονούνται για την ένταση στην γνάθο, στο λαιμό ακόμα και πονοκεφάλους που παρουσιάζονται από την αγκυλογλωσσία. Λόγω του δεσίματος της γλώσσας στο σαγόνι οι μύες της περιοχής δεν έχουν την ταχύτητα και ακρίβεια όπου χρειάζεται να κάνει η γλώσσα την ώρα της ομιλίας. Η άρθρωση γίνεται ένα “βάρος” σε όλη την περιοχή.” Joanna Cazden,M.A, CCC-SLP
“Είχα κάποτε ένα ασθενή που δεν είχε καμία δυσκολία άρθρωσης, αλλά ζήτησε να κοπεί ο χαλινός του για τους εξής λόγους:
  • Έπρεπε πάντα να καθαρίσει με το δάχτυλό του το στόμα του κάθε φορά που έτρωγε κάτι κολλώδες, όπως το φυστικοβούτυρο, το οποίο τον έκανε να νιώθει άβολα όταν έτρωγε σε εστιατόρια.
  • Είχε περιορισμένη κίνηση της γλώσσας του, όπου επηρέασε την σεξουαλική σχέση του με την σύζυγό του.
Κάποιοι  θα μπορούσαν να πουν ότι μια τέτοια χειρουργική πράξη δεν είναι ιατρικώς αναγκαία. Αυτά όμως είναι ζητήματα που επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα ζωής του ασθενούς.” Kevin Μ. Hemenger, M.S.,CCC-SLP
Πηγές: www.asha.org, www.tonguetie.net, www.orthotropics,
Διαβάστε περισσότερα...

Αν σας αρεσει το blog μας...

Subscribe Now! Delivered by email... Like our blog... Follow our blog...
Email: